Goes Installaties, de leidekker van Haarlem

 

Natuurleien

Lei is een schitterend en eerlijk natuurproduct met talloze mogelijkheden. Dat komt omdat lei vele uitmuntende eigenschappen bezit. Een heel belangrijke eigenschap van lei is dat het water-, zuur-, licht- en zeeluchtbestendig is. Leien zijn bestand tegen temperaturen van maar liefst 200 graden Celsius en ze zijn vorstbestendig. Over de gehele wereld en door de hele geschiedenis heen is lei steeds erkend als een sterk en sierlijk oerproduct. Lei betekent duurzaamheid en schoonheid voor het leven. Na al die jaren vinden we het nog steeds een eer om ermee te mogen werken.

Van een leien dakje

Al eeuwen lang is het de gewoonte om belangrijke gebouwen, zoals kerken, kloosters en kastelen met natuursteen leien te bedekken. Natuursteen leien zijn fraai en duurzaam en bevatten voortreffelijke eigenschappen. Dankzij deze eigenschappen is er een groot aantal toepassingen mogelijk.
Natuursteen leien worden gewonnen uit sedimentgesteente. Dit gesteente is miljoenen jaren geleden ontstaan door afzetting in lagen van klei, gruis, zand en slib op de zeebodem. Deze lagen werden vervolgens steeds dikker door nieuwe, aangroeiende lagen. Door de hoge temperaturen en enorme druk werden de lagen als het ware samengeperst en veranderden in vast gesteente. De meest kenmerkende eigenschap van leisteen is de splijtbaarheid. Het natuurlijke splijtvlak van leien varieert van grof tot vlak. Omdat de gelaagdheid niet gelijk is, krijgt men dikteverschillen.
Afhankelijk van de structuur van het leigesteente, krijgt men leien met een rechthoekige vorm of leien met een schubvorm. Deze vormen bepalen de dekkingswijze. Een leibedekking met rechthoekige leien wordt Maasdekking genoemd en een leibedekking met schubvormige leien noemt men Rijndekking.

Rijndekking

In Rijndekking onderscheidt men twee dekwijzen, namelijk de Oudduitse dekking en de Schablonendekking. Kenmerkend voor een Oudduitse dekking is de variatie in de grootte van de leien. Hierdoor ontstaat een levendige bedekking. Bij een Schablonendekking is er geen verschil in leigrootte; alle leien hebben hetzelfde formaat en krijgt men een zeer regelmatige bedekking. Elke lei wordt met 3 roodkoperen (lei)nagels op het dak bevestigd.
Schubleien die hun ronde kant (de rug) aan de linkerzijde hebben, zijn rechtse leien. Een dak dat met rechtse leien gedekt wordt noemt men dan ook rechtsdekkend. De stijging van de leien loopt in dit geval van links naar rechts; dat wil zeggen de rechterlei wordt over de linkerlei gedekt. Bij linkse leien is dit precies andersom.

Rechtsdekkend
Linksdekkend

Maasdekking

Een Maasdak wordt gedekt met rechthoekige leien van dezelfde afmetingen. De leien worden horizontaal per laag naast elkaar met leihaken bevestigd, waarna de volgende laag daar met ruim de helft (overlap) overheen gaat.
Natuursteen leien zijn ook als wandbekleding toe te passen. De uitvoering hiervan kan zowel in Maasdekking, Leuvense dekking en in Zwitserse dekking, als in Wabe en Bogenschnitt.